Wskaźnik Commodity Channel Index

Commodity Channel Index został opracowany przez Donalda R. Lamberta. Jest to system czasowy, który najlepsze zastosowanie znajduje na rynku towarowym, charakteryzującym się cyklicznością lub sezonowością. Wskaźnik CCI nie określa długości cykli, jest natomiast stworzony po to, aby określić kiedy takie cykle się rozpoczynają i kiedy kończą. Chociaż Commodity Channel Index pierwotnie został zaprojektowany do stosowania na rynku towarowym, to z powodzeniem może być stosowany do analizowania rynku giełdowego. Interpretuje się go również jako wskaźnik mierzący odchylenie papieru od jego statystycznej średniej wartości.[1]

Wykres wskaźnika Commodity Channel Index

Wykres 4. Wskaźnik CCI – notowania spółki Exbud S. A

Wskaźnik CCI jest najczęściej używany do wyznaczania sygnałów kupna. Sygnał kupna zostaje wygenerowany gdy wskaźnik po ustanowieniu minimum przebija w górę linię Signal.

Analizując wykres wskaźnika CCI inwestor giełdowy może uzyskać informacje jaki moment jest najbardziej optymalny do sprzedaży lub kupna akcji badanej spółki, określa także kiedy należy czekać. Cechą charakterystyczną CCI jest to, że najczęściej generuje on sygnały kupna wcześniej niż inne wskaźniki.

Kiedy wartość wskaźnika Commodity Channel Index kształtuje się na poziomie ponad +100% oznacza to, że rynek jest wykupiony i jest to najlepszy moment, w którym można kupować akcję. Kiedy natomiast wartość wskaźnika plasuje się na poziomie poniżej –100% jest to wówczas sygnał do sprzedaży akcji badanej spółki, gdyż rynek jest wysprzedany. CCI określa również kiedy inwestor powinien czekać, czyli nie sprzedawać, ale także nie kupować. Jest to okres, w którym wskaźnik wzrasta powyżej –100%.

---

[1] J. J. Murphy, Analiza techniczna rynków finansowych, Warszawa 1999, s. 207

Charakterystyka działalności Zakładów Naprawczych Taboru Kolejowego „Mińsk Mazowiecki” S.A

część praktyczna pracy magisterskiej

Zakłady Naprawcze Taboru Kolejowego  „Mińsk Mazowiecki” Spółka Akcyjna, skrócona nazwa ZNTK „Mińsk Mazowiecki” S.A  mieszczą się w Mińsku Mazowieckim przy ulicy Gen. K. Sosnkowskiego 34.

Zakłady Naprawcze Taboru Kolejowego w Mińsku Mazowieckim powstały z Zarządzenia Ministra Kolei Nr 374 z dnia 29 listopada 1952 r.. Zostały utworzone jako przedsiębiorstwo państwowe, które rozpoczęło swoją działalność produkcyjną wykonując naprawy maszyn i urządzeń taboru kolejowego.

Zmiana sytuacji prawnej przedsiębiorstwa nastąpiła z dniem 1 lipca 1982 r., kiedy to Zarządzeniem Nr 55 Ministra Komunikacji z dnia 26 czerwca 1982 r. Przedsiębiorstwo Państwowe Zakłady Naprawcze Taboru Kolejowego w Mińsku Mazowieckim zostało wcielone w skład przedsiębiorstwa „Polskie Koleje Państwowe”. Przedsiębiorstwo państwowe stało się jednostką organizacyjną (zakładem) PKP, działającym według zasad pełnego wewnętrznego rozrachunku gospodarczego, podporządkowanym Ministrowi Komunikacji przez Dyrekcję Generalną PKP..

Połączenie przedsiębiorstwa spowodowało przejęcie przez Przedsiębiorstwo PKP personelu, zobowiązań, uprawnień i całego majątku przedsiębiorstwa ZNTK Mińsk Mazowiecki.

Kolejna zmiana sytuacji prawnej przedsiębiorstwa nastąpiła z dniem 01.08.1991 r. , kiedy to Minister Transportu i Gospodarki Morskiej zarządzeniem Nr 113 z dnia 24 lipca 1991 roku, wydzielił z Przedsiębiorstwa „Polskie Koleje Państwowe”, zakłady produkcyjno – naprawcze zaplecza kolejowego. Wydzielone również zostają Zakłady Naprawcze Taboru Kolejowego w Mińsku Mazowieckim.

Zarządzeniem nr 124 z dnia 24.07.1991 r. Minister Transportu i Gospodarki Morskiej utworzył z dniem 01.08.1991 r.  Przedsiębiorstwo Państwowe  Zakłady Naprawcze Taboru Kolejowego w Mińsku Mazowieckim.

Przekształcenie przedsiębiorstwa państwowego w Jednoosobowa Spółkę Skarbu Państwa  nastąpiło 02 stycznia 1996 r. aktem notarialnym repertorium A Nr 16475/95.Dokonano również  wpis do rejestru handlowego Sądu Rejonowego w Siedlcach, Wydział Gospodarczy – Sekcja Rejestrów pod numerem RHB 1007.

W  dniu 4 czerwca 1996 roku Skarb Państwa dokonał wniesienia 60% akcji Spółki do Narodowych Funduszy Inwestycyjnych. Struktura akcjonariatu Zakładów Naprawczych Taboru Kolejowego „Mińsk Mazowiecki” S.A bezpośrednio  po wniesieniu do Narodowych Funduszy Inwestycyjnych przedstawia  poniższy rysunek  2:

Rysunek  2

ŹRÓDŁO: opracowanie własne na podstawie danych przedsiębiorstwa ZNTK „Mińsk Mazowiecki” S.A   

Z Zakładów Naprawczych Taboru Kolejowego „Mińsk Mazowiecki” S.A. zostały wydzielone cztery spółki zależne:

1.    ZP "Mechanika" Sp. z o.o.,

2.    PPH "LuxRemont" Sp. z o.o.,

3.    "ZNTK Mińsk Mazowiecki" Maszyny Elektryczne Sp. z o.o.,

4.    "ZNTK Mińsk Mazowiecki" Zakład Podwozi Sp. z o.o.. 

Zasoby ludzkie

 Od kilku lat wraz ze zmniejszeniem się ilości zamówień nastąpił spadek zatrudnienia w firmie. Struktura zatrudnienia zmieniła się na niekorzyść, gdyż następował odpływ osób z wyższym wykształceniem oraz najlepszych fachowców z grupy pracowników bezpośrednio produkcyjnych. Na dzień 31.12.2000r. w ZNTK „Mińsk Mazowiecki” S.A zatrudnionych było ogółem 403 pracowników tj. o 179 osób mniej niż w roku 1999 i o 359 osoby mniej niż w 1998 roku, przy zwiększonej jednocześnie produkcji. Zmiany ilości zatrudnionych przedstawia tabela 6.

Zatrudnienie w 2000 roku uległo stopniowemu zmniejszeniu. Jest to efekt wydzielenia spółek, ale również działań ograniczających liczbę pracowników pośrednio produkcyjnych i umysłowych.

Koniecznym będzie w stosunkowo krótkim czasie zatrudnienie pracowników z wyższym wykształceniem do służb technicznych, marketingowych i ekonomicznych oraz w grupie pracowników fizycznych: spawaczy, elektryków i ślusarzy.

Biorąc pod uwagę średni staż pracy w Zakładzie można powiedzieć, że pomimo dysproporcji i braków w zatrudnieniu załoga jest ustabilizowana i doświadczona.

Szczególny nacisk został obecnie położony na dokształcanie kadry kierowniczej celem dostosowania ich do nowych zadań i obowiązków.

Tabela  6

Struktura zatrudnienia w ZNTK „Mińsk Mazowiecki” S.A. lata 1998-2000

Lp.	Wyszczególnienie	1998	1999	2000
1.	Pracownicy na stanowiskach roboczych	625	474	318
2.	Pracownicy umysłowi	137	108	85
	Razem	762	582	403

ŹRÓDŁO: opracowanie własne na podstawie danych przedsiębiorstwa ZNTK „Mińsk Mazowiecki” S.A    

Rysunek  3

ŹRÓDŁO: opracowanie własne na podstawie danych przedsiębiorstwa ZNTK „Mińsk Mazowiecki” S.A   

Struktura organizacyjna

Struktura organizacyjna Spółki opiera się na strukturze uzgodnionej w 1997 roku.

Wskaźnik MACD

Wskaźnik Moving Average Convergence Divergence stworzony został przez Geralda Appla, analityka finansowego z USA. Wskaźnik ten opiera się na zbieżności     i rozbieżności średnich ruchomych. Jest przedstawiony w formie dwóch linii. Jednej ciągłej, zwanej linią MACD i drugiej przerywanej, linii sygnału. Linia MACD jest zbudowana z dwóch średnich ruchomych wykładniczych EMA, wyliczanych z cen zamknięcia z 9, 12 lub 26 ostatnich sesji.

Średnia EMA jest specyficznym narzędziem służącym do analizy bieżącej kondycji rynku. Jest bardzo czuła na najświeższe dane i opiera się głównie na nich. Jej wykreślenie daje pełen obraz tego co działo się na parkiecie podczas ostatniej sesji giełdowej i jakie nastroje rządziły tłumem graczy. Ponadto jest pomocna w przeprowadzaniu transakcji zgodnie z kierunkiem trendu. Jej nachylenie pokazuje    w jakim kierunku podąża rynek i jaka jest jego siła i zasięg oddziaływania.

Kiedy EMA zwyżkuje jest to informacja, że rozpoczyna się nowy trend wzrostowy. Jeżeli zwyżka następuje już w pełni ukształtowanym trendzie to istnieje szansa na jego dalszą kontynuację. Zwyżka EMA daje również sygnał, że można bezpiecznie "wchodzić" na giełdę, a zysk jest obarczony stosunkowo niskim ryzykiem. Kiedy natomiast średnia EMA zniżkuje jest to oznaką, że na rynku następuje trend spadkowy lub obecny trend wyczerpał się. Ryzyko inwestycyjne jest wtedy o wiele większe, a szanse na zyski są o wiele mniejsze.

Gdy EMA tworzy linię prostą lub w nieznaczny sposób faluje oznacza to, że rynek najprawdopodobniej znajduje się w formacji horyzontalnej. Należy wtedy przeprowadzić dokładną analizę rynku w powiązaniu z innymi wskaźnikami analizy technicznej. Decyzje inwestycyjne należy podejmować rozważnie, można przeczekać niepewny okres i wejść na rynek, gdy EMA zacznie generować sygnały rozpoczynające nowy trend wzrostowy.

Sposób obliczania wskaźnika MACD:

MACD = EMA(1) - EMA(2)

(1)

EMA (1) – pierwsza wykładnicza średnia krocząca (standardowo 12 dni)

EMA (2) – druga wykładnicza średnia krocząca (standardowo 26 dni)

Wykres wskaźnika Moving Average Convergence Divergence

Wykres 1. Wskaźnik MACD – notowania spółki Exbud S. A.

MACD jest wskaźnikiem giełdowym, który jako jeden z niewielu daje wiele wiarygodnych sygnałów kupna i sprzedaży. Jego działanie opiera się na następujących zasadach:

-          gdy szybka linia wskaźnika (linia ciągła) przecina od góry wolną linię MACD (linię przerywaną), daje sygnał do sprzedaży, a obecny trend może ulec odwróceniu. Przecięcie tych linii może świadczyć również, że rynek jest prawdopodobnie mocno wykupiony i w najbliższym okresie są możliwe spadki kursu akcji,

-          kiedy szybka linia MACD (linia ciągła) przecina od dołu wolną linię wskaźnika (linia przerywana) pojawia się sygnał do kupna akcji i zapowiada początek nowego trendu wzrostowego. Istnieje również prawdopodobieństwo, że wygenerowany z wyprzedzeniem przez wskaźnik trend utrzyma się.

Momenty kupna i sprzedaży sygnalizowane przez wskaźnik MACD są często sygnałami spóźnionymi i nadają się raczej do inwestycji długoterminowych. Istnieje jednak szkoła podejmowania decyzji już po zmianie kierunku trendu wskaźnika. Opiera się ona na założeniu, że po zakończeniu spadku i rozpoczęciu wzrostu MACD w krótkim czasie przetnie SIGNAL od dołu, analogicznie dla przejścia z okresu wzrostu do spadku - nastąpi przecięcie od góry. Podejście takie jest jednak obarczone sporym ryzykiem, poza tym istnieje zależność, że jeżeli MACD rośnie wraz z rosnącym trendem to ów trend jest prawdziwy, gdy dzieje się odwrotnie można pokusić się o stwierdzenie, że trend stoi pod znakiem zapytania i możliwe jest w najbliższym czasie jego odwrócenie.

Wskaźniki rentowności

Za pomocą wskaźników rentowności ( zyskowności) bada się zazwyczaj rentowność prowadzonej przez przedsiębiorstwo  działalności oraz zaangażowanego w nią kapitału. Źródłami do obliczania tych wskaźników są roczne sprawozdania finansowe.

Wskaźniki rentowności trudno się interpretuje ponieważ dla większości z nich nie ma wartości granicznych. Są to miary względne, ich poziom zależy od branży i rodzaju działalności.

Wskaźniki rentowności można podzielić na[1]:

-       wskaźnik rentowności sprzedaży,

-       wskaźnik rentowności aktywów,

-       ogólna stopa zwrotu,

-       wskaźnik rentowności kapitału własnego.

Wskaźnik rentowności sprzedaży (profit margin)

Wskaźnik rentowności sprzedaży (marża zysku)  to relacja zysku netto do wartości sprzedaży netto:

Wskaźnik ten informuje o wielkości zysku, jaka przypada na jednostkę sprzedaży. Niższy poziom wskaźnika rentowności sprzedaży informuje o konieczności zrealizowania odpowiednio większej sprzedaży w celu osiągnięcia uprzednio zamierzonego zysku. Poziom ten będzie charakterystyczny dla firmy o materiałochłonnej produkcji. Natomiast im wyższy poziom tego wskaźnika, tym wyższa efektywność osiąganych przez firmę dochodów. Wyższy poziom będą miały przedsiębiorstwa, których produkcja wymaga sporego nakładu pracy.

Aby ocena wskaźnika była odpowiednio przeprowadzona trzeba porównać go również ze wskaźnikami osiąganymi przez inne przedsiębiorstwa tej samej branży oraz ze wskaźnikami średniobranżowymi.

Wskaźnik rentowności aktywów

Wskaźnik rentowności aktywów (Stopa zwrotu z aktywów - ROA) określa stosunek wielkości zysku netto, wypracowanego przez jednostkę, do wartości zaangażowanego w firmie majątku:

Powyższy wskaźnik mierzy zdolność aktywów do generowania zysku. Wskaźnik ten informuje o zdolności przedsiębiorstwa (a konkretniej - jego aktywów) do generowania zysku. Pokazuje, jak efektywnie firma zarządza swoim majątkiem. Im wyższy poziom rentowności aktywów, tym lepsza sytuacja finansowa przedsiębiorstwa.

Wielkością wskaźnika zainteresowani są szczególnie kredytodawcy firmy, gdyż stanowi on cenne źródło informacji o zdolności majątku do przynoszenia dochodów, będących źródłem rat i odsetek od zaciągniętych kredytów. Zachodnie banki oczekują, aby wskaźnik ten osiągał poziom 2-6 proc., przy czym w małych firmach powinien on być wyższy niż w dużych. Niski poziom wskaźnika na tle przedsiębiorstw z tej samej branży oznacza zazwyczaj niewykorzystanie pełnych mocy wytwórczych firmy.

Ogólna stopa zwrotu

Wskaźnik ten mierzy zdolność aktywów do generowania zysku. W relacji tej odnosimy wygospodarowany w danym okresie zysk operacyjny (zysk przed odsetkami i opodatkowaniem – EBIT) do średniej wartości aktywów:

Ma on za zadanie pokazać efektywność wykorzystania zasobów firmy. Zasoby te mogą pochodzić z własnych źródeł lub też są finansowane środkami obcymi, np. kredytem. Informuje on o efektywności gospodarowania powierzonymi środkami. Użyteczny jest przy porównywaniu spółek (podmiotów gospodarczych), działających  w różnych systemach podatkowych oraz  o różnej strukturze kapitału[2].

Wskaźnik rentowności kapitału własnego

Wskaźnik rentowności kapitału własnego ( Stopa zwrotu z kapitału własnego - ROE) obliczany jest według formuły:

Wskaźnik rentowności kapitału własnego informuje o wielkości zysku netto, przypadającego na jednostkę kapitału zainwestowanego przez właścicieli w przedsiębiorstwie. Jest on  miarą efektywności wykorzystania kapitału własnego przez przedsiębiorstwo w danym okresie.

Poziomem tego wskaźnika i jego tendencją zmian w czasie zainteresowani są szczególnie akcjonariusze (inwestorzy) przedsiębiorstwa. Wysoki poziom zyskowności kapitału własnego jest dla nich wyznacznikiem właściwej alokacji kapitałów. Pozwala przypuszczać, że przedsiębiorstwo rozwija się, co stwarza możliwości uzyskania wyższych dywidend.

Wielkość wskaźnika jest zazwyczaj porównywana z bankową stopą oprocentowania depozytów długoterminowych. Stopa wyższa od poziomu wskaźnika zyskowności kapitałów własnych sugeruje, że inwestowanie w daną firmę jest mniej efektywne od lokat w banku. Dlatego też poziom tego wskaźnika powinien przewyższać oprocentowanie długoterminowych depozytów bankowych.

---

[1] J. Gajdka, E. Walińska, Zarządzanie finansowe, F. R. R. w P., Warszawa 1998, s. 215.

[2] Gajdka, E. Walińska, Zarządzanie finansowe, FRR. W Polsce, Warszawa 1998, s.217.